BEIROET– Mireille Khoury stak een kaars aan naast een portret van haar overleden zoon Elias, omringd door afbeeldingen van Jezus en de Maagd Maria, net zoals ze elke avond doet als ze na haar werk terugkeert naar haar appartement in Beiroet.
Elias was pas 15 jaar oud toen hij in augustus 2020 stierf explosie in de haven van Beiroet die de omliggende wijken van de Libanese hoofdstad troffen. Khoury behoorde sindsdien tot de families die maandelijks protesteerden en gerechtigheid eisten voor de 218 mensen die omkwamen door de explosie van honderden tonnen verkeerd opgeslagen ammoniumnitraat.
Hun aantal is afgenomen omdat onderzoeken zijn vastgelopen en de hoop op verantwoording is vervaagd. Maar het aanstaande bezoek van paus Leo XIV a Libanon heeft een sprankje hoop nieuw leven ingeblazen voor Khoury en vele anderen in het kleine, door crisis verscheurde land.
“We hebben veel gebeden nodig en we hebben een wonder nodig om dit land te laten voortbestaan”, zei Khoury, die zich bij de paus zal aansluiten in stil gebed. op de plaats van de havenexplosie op de laatste dag van zijn bezoek aan Libanon.
Het bezoek, dat zondag begint, maakt deel uit van de eerste officiële reis van paus Leo naar het buitenland en als vervulling van de belofte van zijn voorganger, paus Franciscus, om Libanon te bezoeken, een land met een moslimmeerderheid waar ongeveer een derde van de bevolking is christen. Leo komt ook bij ons op bezoek Kalkoen.
Dit is het vierde bezoek van een paus aan Libanon, waarmee een krachtige boodschap van steun wordt uitgezonden in een tijd waarin regionale instabiliteit en verergerende interne crises het land in een precaire situatie hebben gebracht.
Sinds 2019 wordt Libanon getroffen door politieke onrust, de ineenstorting van het monetaire en bancaire systeem, havenexplosies en, meest recentelijk, een oorlog tussen Israël en de militante groepering Hezbollah. De oorlog heeft grote delen van Zuid- en Oost-Libanon gedecimeerd, met ruim 4.000 doden tot gevolg, waaronder honderden burgers, en verwoestingen ter waarde van naar schatting 11 miljard dollar.
Voor veel Libanezen lijkt het erop dat goddelijke interventie de enige oplossing voor hun land is.
In het dorp Dardghaya, een gemengde gemeenschap van christenen en sjiitische moslims in Zuid-Libanon, kwamen onlangs een tiental gelovigen bijeen voor de mis in een kleine kelderruimte. Beelden van Jezus, de Maagd Maria en St. George, naar wie de kerk is vernoemd, staarden naar de pas geschilderde witte muren terwijl een klein meisje een wierookbrander wiegde.
Boven hen lag de eeuwenoude Melkitische Griekse kerk van de stad, die vorig jaar door een Israëlische aanval werd getroffen, nog steeds in puin. Oorlog tussen Israël en Hezbollah.
Ondanks Amerikaanse bemiddeling staakt-het-vuren in november 2024 in werking trad, bleef Israël het ten uitvoer leggen bijna dagelijkse stakingen in Zuid-Libanon – en soms ook in rand van de hoofdstad – die naar verluidt bedoeld zijn om de wederopbouw van Hezbollah te voorkomen. De precaire situatie heeft veel voormalige gelovigen ervan weerhouden naar Dardghaya terug te keren.
De priester van de kerk, pater Maurice el Khoury, zei dat hij “grote hoop” koestert dat het bezoek van paus Leo “een radicale verandering in het traject van Libanon zal brengen”.
“We willen niet zeggen dat het bezoek van de paus alleen voor christenen is”, zei el Khoury. “Het bezoek van de paus is een zegen en een redding voor heel Libanon”.
Velen in Zuid-Libanon waren echter teleurgesteld dat de reisroute van de paus geen bezoek aan door oorlog verscheurde gebieden omvatte, vergelijkbaar met de reis van paus Franciscus naar de verwoeste stad Libanon. Mosoel toen hij Irak in 2021 bezocht.
Georges Elia, een lid van de gemeente Dardghaya, zei dat hij een bijeenkomst zal bijwonen tussen de paus en jeugdgroepen in het Maronitische Patriarchaat in Bkerki, Noord-Libanon.
Maar hij blijft hoopvol op een verrassend pauselijk bezoek aan het Zuiden, een ‘heilig land, waar Jezus Christus ooit heeft rondgelopen’, zei hij. “Het Zuiden bloedt en heeft (de paus) nodig om ons te helpen terugkeren en standvastig te blijven op ons land.”
Het eerste bezoek van een paus aan de moderne Libanese staat in 1964 vond plaats tijdens een welvarende periode waar velen vandaag de dag nostalgisch op terugkijken als de gouden eeuw van het land. Het gebeurde in een stilte tussen de eerste burgeroorlog van het land in 1958 en de vijftien jaar van interne gevechten die in 1975 begonnen.
Daaropvolgende pauselijke bezoeken vonden plaats toen het land eind jaren negentig aan het herbouwen was na dat geweld; en in 2012, tijdens het hoogtepunt van het Syrische conflict en de vluchtelingencrisis die zich naar Libanon verspreidde.
Sinds de oprichting is Libanon opgevat als een toevluchtsoord voor christenen. Het heeft sterke banden met het Vaticaan gehad sinds de onafhankelijkheid van de Franse overheersing in 1943, en eeuwenlang voordat de kleine mediterrane staat werd gesticht.
Historisch gezien heeft de Katholieke Kerk veel instellingen in Libanon helpen creëren, waaronder scholen, ziekenhuizen en onderzoekscentra, waardoor een unieke relatie is ontstaan, niet alleen met Libanese christenen, maar ook met moslim- en andere niet-christelijke bevolkingsgroepen.
Historicus Charles Hayek zei dat Libanon altijd het belang heeft begrepen van sterke banden met het Vaticaan.
“Alle Libanezen uit alle gemeenschappen hebben begrepen dat er druk moet worden uitgeoefend als een klein land gehoord wil worden”, zei Hayek. Om deze reden, zei hij, hebben premiers, die in Libanon volgens afspraak altijd soennitische moslims zijn, zich bij de maronitische christelijke presidenten aangesloten bij hun aandringen op pauselijke bezoeken.
Over paus Leo
Mireille Khoury zei dat de voorganger van paus Leo: Paus Franciscus, bleef de families van de slachtoffers van de havenexplosie steunen, ook al nam de mondiale druk op de Libanese staat af om zijn verantwoordelijkheden op zich te nemen.
Franciscus hij nodigde zelfs de families van de slachtoffers, waaronder Khoury, uit in het Vaticaan. Maar hij kon niet gaan.
“De laatste vakantie die ik met mijn zoon maakte, was naar Rome, en het was erg moeilijk voor mij om terug te gaan. Ik had het gevoel dat ik daar emotioneel niet toe in staat was”, zei Khoury. Ze voelde zich echter gerustgesteld en voelde “spirituele vrede” nadat ze de steunbetuigingen van de paus voor de families had gehoord.
Khoury hoopt de nieuwe paus te kunnen ontmoeten, al is het maar kort, om hem te vragen verder te praten over de havenexplosie, zodat het onderzoek niet wordt vergeten.
“Ik zal hem smeken en hem oproepen om te blijven aandringen, zodat deze zaak niet verloopt zoals alle andere zaken in Libanon”, zei hij.
Ze zei dat ze verwacht dat het bezoek van de paus haar zal helpen een geloof te versterken dat vaak het enige is dat haar op de been houdt.
‘Ik leef in de hoop’, zei ze, ‘dat ik op een dag mijn zoon zal ontmoeten.’
___
Sewell rapporteerde vanuit Dardghaya, Libanon.
