In musea over de hele wereld zijn collectieafdelingen schatkamers van historische objecten, kunst, culturele artefacten en wetenschappelijke exemplaren. In ons steeds digitaler wordende tijdperk vergeten we gemakkelijk dat in veel gevallen een groot aantal, soms zelfs de meerderheid, documenten zijn gedocumenteerd in zware fysieke catalogi of toetredingsakten. En in de loop van decennia of zelfs eeuwen kunnen etiketten beschadigd raken, kunnen voorwerpen verloren gaan, of, in het ergste geval, kan brand- of waterschade deze kostbare hulpbronnen vernietigen.
In zekere zin zijn deze analoge databases net zo belangrijk als de objecten die ze documenteren, omdat ze informatie verschaffen over herkomst en materialen. In archiefkasten, koffers en archiefdozen worden stukken op de een of andere manier geëtiketteerd. Archeologische fragmenten kunnen bijvoorbeeld rechtstreeks op het stuk worden geëtiketteerd met verf en inkt. Op Harvard Museum voor vergelijkende zoölogiekleine ongewervelde dieren worden bewaard naast uitgebreide, handgeschreven labels die doen denken aan ons niet zo verre pre-digitale tijdperk.
Een probleem met het oude analoge archiveringssysteem is dat de toegang beperkt is, en alleen degenen die het meeste over een bepaalde collectie weten, kunnen weten dat er iets in zit. Het vinden van spullen vergt vaak ouderwets speurwerk. Maar dankzij de groeiende online bronnen werken musea er steeds meer aan om hun erfgoed toegankelijker te maken voor zowel onderzoekers als het publiek.
Een nieuwe tentoonstelling, Het onzichtbare zichtbaar maken: het digitaliseren van ongewervelde dieren op microscoopglaasjesbenadrukt de gevarieerde collectie van Harvard die meer dan 50.000 voorbeelden bevat. Velen zijn meer dan 100 jaar oud, waaronder één dia met een exemplaar van zacht koraal met de tekst ‘verzonden naar James Dwight Dana door Charles Darwin’. Sommige bevatten hele insecten, terwijl andere alleen vleugels of antennes hebben.
De tentoonstelling markeert een uitbreiding van een ambitieus project dat in 2024 werd gelanceerd om de collectie naar de 21e eeuw te brengen door meer dan 3.000 exemplaren te digitaliseren. Dit omvat het lokaliseren, herstellen, verplaatsen en vastleggen van afbeeldingen met een hoge resolutie, zodat de collectie online kan worden gepubliceerd voor gebruik door onderzoekers over de hele wereld. Zelfs het toevoegen van QR-codelabels aan 19e-eeuwse voorwerpen is een tot nadenken stemmende combinatie van historische en hedendaagse archiveringstechnieken. Hoe zullen wetenschappers ze over een eeuw gebruiken?
Het onzichtbare zichtbaar maken is nu te zien op Harvard Natuurhistorisch Museum in Cambridge, Massachusetts.
