Recensie ‘Young Mothers’: De gebroeders Dardenne bieden een meelevende filmografie

Nu, in de zeventig, hebben Jean-Pierre en Luc Dardenne hun carrière als regisseurs doorgebracht met het zorgen maken over het lot van mensen die veel jonger en minder bedeeld zijn. Vanaf de doorbraak van de Belgische broers in 1996 “De belofte”, over een tiener die leert zijn wrede vader te weerstaan, is hun werk ongeëvenaard in de weergave van jonge mensen die worstelen met armoede of het verlaten van hun gezin. Hoewel ze nu misschien niet zo geroemd worden als tijdens hun geweldige reeks eind jaren negentig en begin jaren 2000, toen de stockdrama’s “Rosetta” EN “Het Kind” beiden wonnen de Palme d’Or in Cannes: de heldere maar meelevende portretten van de Dardennes blijven unieke objecten om te koesteren.

Hun nieuwste film, ‘Young Mothers’, is niet een van hun beste, maar op dit moment concurreren de broers grotendeels met hun eigen hoge normen. En ze blijven experimenteren met hun inmiddels gevestigde narratieve aanpak, waarbij ze zich hier concentreren op een ensemble in plaats van op de gebruikelijke nadruk op een gekwelde centrale figuur. Maar zoals altijd presenteren deze schrijver-regisseurs een no-nonsense kijk op het leven in de marge, waarbij ze een groep tienermoeders volgen, waarvan sommigen alleenstaand. Ook al vergrijzen de Dardennes, hun zorg voor de meest kwetsbaren in de samenleving is met de jaren niet minder geworden.

De film concentreert zich op een opvangcentrum in Luik, de geboorteplaats van de Dardennes, terwijl hun handcamera vijf tienermoeders observeert. De personages leven weliswaar samen, maar hun situaties zijn verre van vergelijkbaar. Eén van de vrouwen, Perla (Lucie Laruelle), was van plan een abortus te plegen, maar omdat ze ervan overtuigd raakte dat haar vriend Robin (Gunter Duret) van haar hield, besloot ze de baby te houden. Maar nu zij voor de baby zorgt, kan hij niet wachten om te ontsnappen. Julie (Elsa Houben) wil haar drugsverslaving overwinnen voordat ze zich veilig kan voelen in haar relatie met haar baby en haar partner Dylan (Jef Jacobs), die zijn eigen strijd heeft gevoerd met middelenmisbruik. En dan is er nog de zwangere Jessica (Babette Verbeek), vastbesloten de vrouw op te sporen die haar ter adoptie heeft afgestaan, in een poging te begrijpen waarom zij volgens haar in de steek werd gelaten.

Begonnen als documentairemakers, hebben de gebroeders Dardenne hun sociaal-realistische verhalen lange tijd vormgegeven als uitgeklede kwesties, waarbij ze soundtracks en opnamescènes in lange opnames met minimale inspanning mijden. Maar met ‘Young Mothers’ verzachten de filmmakers de wanhopige inzet die vaak in hun films aanwezig is. (In het verleden slopen er soms zenuwslopende achtervolgingen het script binnen.) In plaats daarvan is er een meer doordachte, maar niet minder toegewijde toon, aangezien deze personages, en anderen, financiële en emotionele stabiliteit zoeken.

De Dardennes zijn er meesters in om gewone levens ertoe te brengen, door er geen overdreven betekenis aan te geven, maar door in detail te beschrijven hoe schrijnend het dagelijks leven is als ze worstelen om te overleven, vooral als ze buiten de wet opereren. De vrouwen van ‘Giovani Madri’ streven doelen na die zich niet noodzakelijkerwijs lenen voor grote spanningen. Toch zijn hun doelen – schoon worden, een koppel vinden om een ​​pasgeboren baby te adopteren – net zo uitdagend.

Misschien onvermijdelijk werkt dit ensemblestuk het beste door zijn cumulatieve impact. Met slechts beperkte tijd voor elke verhaallijn onderzoekt ‘Young Mothers’ een glimp van het kwaad dat deze moeders achtervolgt. Sommige problemen zijn van sociale aard – het gebrek aan geld of positieve rolmodellen, de gemakkelijke toegang tot drugs – terwijl andere inherent zijn aan de leeftijd van vrouwen, waar onzekerheid en onvolwassenheid verlammend kunnen werken. De hoofdrolspelers hebben de neiging een beetje in elkaar over te lopen, waarbij hun collectieve hoop en dromen overtuigender blijken te zijn dan welke specifieke draad dan ook.

Dat wil niet zeggen dat de prestaties middelmatig zijn. In haar eerste belangrijke filmrol brengt Laruelle op aangrijpende wijze de kwetsbare mentale toestand van Pearl over terwijl ze geleidelijk accepteert dat haar vriend haar heeft geghost. Ondertussen verleidt Verbeek een bekend Dardennes-type – het uitdagende, onsympathieke personage in gevaar – terwijl Jessica zich hardnekkig een weg baant in de baan van haar mysterieuze moeder en antwoorden eist waarvan ze denkt dat ze haar afsluiting kunnen bieden. Het is een meeslepend, openhartig portret dat Verbeek op subtiele wijze ondermijnt door te verwijzen naar de kwetsbaarheid die zijn hardnekkige achtervolging drijft. (Als Jessica eindelijk de uitleg van haar moeder hoort, wordt die gegeven met een gemak dat nog snijdender is.)

Ondanks hun duidelijke genegenheid voor deze vrouwen, verhullen de gebroeders Dardenne nooit de niet benijdenswaardige omstandigheden van hun personages en grijpen ze nooit naar nepbromiden om onze angst te verzachten. Toch bevat “Giovani Madri” een portie zoetheid en licht. De film viert niet alleen de veerkracht, maar is ook een eerbetoon aan de sociale diensten die België biedt aan risicomoeders, door een vangnet en een gemeenschapsgevoel te bieden aan mensen die nergens anders terecht kunnen. Je maakt je zorgen over de gebrekkige maar pijnlijk echte hoofdrolspelers van een Dardennes-film en bent zenuwachtig over wat er met hen zal gebeuren nadat de aftiteling is verschenen. In ‘Young Mothers’ wordt deze bezorgdheid nog groter omdat deze tweeledig is, zowel voor de moeders als voor de volgende generatie die zij in deze onzekere wereld brengen.