In een bomaankondiging zei het Chinese ministerie van Defensie dat het onderzoek deed naar generaal Zhang Youxia, de hoogste generaal van China en een man die na Xi Jinping zelf op de tweede plaats kwam in het hoogste militaire besluitvormingsorgaan van China.
Zijn verwijdering markeert de oudste hoofdhuid die tijdens een seniorengolf is genomen militair zuiveringen, en heeft waanzinnige speculaties aangewakkerd over wat de ondergang veroorzaakte en wat het allemaal zegt over de consolidatie van Xi’s absolute controle over Die van China strijdkrachten.
In de aankondiging van zaterdag werd uitgelegd hoe Zhang en een andere hoge generaal, Liu Zhenli, worden onderzocht wegens “ernstige schendingen van de partijdiscipline en de wet”.
Vaak is het in deze gevallen een soort code voor “corruptie”, maar er zijn een aantal indicatoren dat er deze keer mogelijk iets meer aan de hand is.
Ten eerste is het moeilijk te overschatten hoe groot dit probleem is. Het is niet alleen de anciënniteit van Zhangs rang die hem buitengewoon maakt.
Zhang de laatste in een reeks militaire zuiveringen
Ja, hij was de leidende militaire figuur in China na Xi zelf, hij speelde een sleutelrol in de modernisering van het leger en was een van de weinige Chinese generaals met echte gevechtservaring.
Maar hij was ook lange tijd een nauwe bondgenoot van president Xi. Ze groeiden op in vergelijkbare omgevingen, aangezien beide mannen zonen zijn van communistische revolutionaire helden, en hij werd enige tijd beschouwd als Xi’s meest vertrouwde militair.
Zijn afzetting zegt iets opmerkelijks over hoe ver de president bereid is te gaan in het herzien van wat wordt aangeprezen als de ‘rotte’ corruptie in zijn leger.
De corruptiegerelateerde militaire zuiveringen van Xi zijn seismisch en meedogenloos geweest. Alleen al in de afgelopen paar jaar zijn er tientallen verdreven en uit de publieke opinie verdwenen.
Onder hen bevinden zich mannen die hebben gediend in het leger, de marine, de luchtmacht, de paramilitaire politie en de “Rocket Force” – China’s raket- en nucleaire commandomacht.
Het onderzoek heeft generaals, commandanten, een minister van Defensie en nu in totaal vijf van de zeven mannen van het Centrale Militaire Commando (CMC), het hoogste besluitvormingsorgaan van China, gearresteerd.
Dat betekent dat de groep die China’s belangrijkste militaire oproepen doet nu alleen nog maar Xi Jinping en nog één ander omvat, een revisie die volgens analisten alleen kan worden geëvenaard door de zuiveringen onder Mao Zedong.
Maar of corruptie hier echt het hele verhaal is, is de vraag van een miljoen dollar, en aangezien de Chinese elitepolitiek een beruchte zwarte doos is, is er ruimte voor speculatie.
En het werkt als een lopend vuurtje. Er doen bijvoorbeeld geruchten de ronde dat Zhang en Liu betrokken waren bij een staatsgreepcomplot op hoog niveau om Xi ten val te brengen.
En uit een artikel in de Wall Street Journal blijkt dat hoge figuren getipt waren dat Zhang Chinese nucleaire geheimen doorgaf aan de Verenigde Staten.
Beide zouden absoluut verrassend zijn als ze waar zijn; beide hebben goede redenen om relatief onwaarschijnlijk te zijn, en beide zijn vrijwel onmogelijk te bewijzen.
Maar er zijn enkele aanwijzingen dat deze laatste zuivering over meer gaat dan alleen corruptie.
De Chinese president Xi Jinping hield vorige maand zijn nieuwjaarsboodschap 2026 in Peking. Foto: AP
Een snel evoluerende situatie
De eerste is advertentiesnelheid.
In eerdere gevallen als deze verdwenen generaals maandenlang uit de publieke belangstelling voordat hun vermeende misdaden bekend werden gemaakt; deze keer was het slechts een kwestie van dagen.
Is er iets zo erg gebeurd dat het systeem het nodig vond om op het verhaal vooruit te lopen?
En ten tweede wordt een deel van de taal gebruikt.
In een zondagshoofdartikel in de PLA Daily, een militaire publicatie, werd gezegd dat de twee mannen “politieke en corruptiekwesties ernstig hebben aangewakkerd die van invloed zijn op het absolute leiderschap van de partij over het leger.”
De suggestie is misschien dat Xi zich op de een of andere manier persoonlijk verzwakt voelde.
En dit is misschien wel de meest intrigerende vraag in dit alles: wat zeggen de militaire zuiveringen van Xi over zijn macht? En wat zeggen ze over zijn nieuwste militaire ambities, vooral in relatie tot Taiwan?
Keelung, Taiwan, tijdens Chinese militaire oefeningen rond het eiland vorige maand. Foto: Reuters
Zou Taiwan de motivatie kunnen zijn?
Over het eerste punt waren de Chinese waarnemers aanvankelijk verdeeld.
Vooral in de vroege stadia van deze zuiveringen voerden sommigen aan dat ze zouden kunnen wijzen op paranoia, een verlies van controle, of op een verzwakte leider die te maken heeft met een leger dat te geneigd is zijn eigen ideeën te hebben.
Maar naarmate de tijd verstrijkt en de hoofdhuid groeit, lijkt het waarschijnlijker dat het tegenovergestelde waar is.
Misschien tonen de acties van Xi in plaats daarvan een volledig vertrouwen aan in zijn positie van absolute macht; dat hij zelfs iemand zo machtig als Zhang kan verslaan en zijn totale controle over het leger kan consolideren in de wetenschap dat niemand hem kan of wil uitdagen.
EN Taiwan het zou heel goed de motivatie kunnen zijn. Xi heeft lang betoogd dat China het zelfbesturende eiland indien nodig met geweld zou kunnen heroveren.
Het is zeker mogelijk dat hij een diepgeworteld systeem van corruptie beschouwt als een bedreiging voor het vermogen van het leger om dat doel te bereiken – zij het dat zijn leger werkelijk strijdklaar wordt gemaakt.
Lees meer:
Alles wat we weten over de nieuwe ‘superambassade’ van China.
Het team van Sky News China werd in een auto gedwongen en de camera werd in beslag genomen
En terwijl analisten, inclusief van het PentagonZe waren van mening dat hoewel leemten in het leiderschap de effectiviteit van het leger op de korte termijn waarschijnlijk in gevaar zullen brengen, de middellange termijn er heel anders uit zou kunnen zien.
Het is inderdaad waarschijnlijker dat jongere generaals die gepromoveerd zijn om de oude garde te vervangen, tot de meer nationalistische ‘wolfkrijgers’-groep behoren, en misschien minder geneigd zijn tot voorzichtigheid.
De realiteit is dat we waarschijnlijk nooit de ware redenen achter deze historische herziening zullen kennen, of de details van hoe deze zich heeft ontvouwd, maar het schetst niettemin een fascinerend beeld van macht en controle binnen een meedogenloos en meedogenloos systeem.
