Rose Byrne is briljant als losbandige moeder in If I Had Legs I’d Kick You

Tussen de opnames van Mary Bronsteins duizelingwekkende, adrenaline-aangedreven portret van een moeder in vrije val, Als ik benen had, zou ik je schoppendat is het voordeel Rosa Byrne hij barstte in lachen uit. “Het was dat gevoel van opluchting dat je krijgt als je zulk zwaar materiaal fotografeert”, zegt hij als we elkaar ontmoeten in een hotel in Londen aan de vooravond van de Baftas. Ze is terecht de favoriet geworden in de prijsuitreiking vanwege haar onstuitbare tornadoprestatie.

Het filmische equivalent van een paniekaanval, maar op de best mogelijke manier: in de film van Mary Bronstein spelen de bruidsmeisjes en actrice Marie Antoinette de rol van Linda, een therapeut die alleen moet zorgen voor haar dochter, die een mysterieuze eetstoornis heeft die 24 uur per dag aandacht vereist. Tot overmaat van ramp stort het plafond van haar appartement in Montauk in, waardoor zij en haar dochter gedwongen worden naar een louche motel te verhuizen.

“De (dynamische) set was eigenlijk heel licht”, benadrukt Byrne, en legt uit dat de sfeer werd ondersteund door zijn tienjarige dochter op het scherm, Delaney Quinn. In een opvallende visuele keuze wordt Quinn de hele tijd buiten de camera gehouden, waardoor we ons uitsluitend inleven in de uitgeputte moeder, terwijl ze laat zien hoe egocentrisch haar universum is geworden. De camera van cinematograaf Christopher Messina werd enkele centimeters van Byrne’s gezicht gehouden. “Het heeft mij technisch gezien echt uitgedaagd”, voegt de Australische acteur toe. “Ik ben deze uitdaging nog nooit eerder aangegaan in een speelfilm.” Byrne zegt echter dat haar vaardigheid ervoor heeft gezorgd dat ze zich ‘volledig vrij’ voelde.

Linda bevindt zich in de draaikolk van een wervelwind van subplots en personages, waaronder haar eigen therapeut (en collega), een briljant onverschillige en onbewogen Conan O’Brien. Er is ook Linda’s cliënte, Caroline (Danielle Macdonald), die op het punt staat in te storten. Dan is er nog de charmante motelinspecteur James (A$AP Rocky), die Linda een reddingsvlot probeert aan te bieden, maar meedogenloos wordt afgesneden. Over haar anti-chemie met hem zegt Byrne: “Rocky heeft zo’n kwaliteit dat je niet kunt regisseren. Het biedt rust voor het publiek, omdat mijn karakter vol vijandigheid zit. (Je hoopt) misschien vindt hij gedurende vijf minuten een klein beetje geluk. Het publiek hunkert daar naar.”

“Ik heb mensen in mijn leven gehad die ongelooflijk moeilijke tijden of trauma’s hebben meegemaakt die hen langzaam hebben weggeduwd, omdat ze niet wilden dat hun gedrag of situatie op hen zou reflecteren, terwijl mensen weten dat ze dat niet zouden moeten doen. In die situatie.”

Bronstein, die in 2008 voor het eerst de filmscène betrad met haar zelfhoofdrolspeler, Greta GerwigGist – een mumblecore-klassieker – verschijnt ook als een onverschillige dokter, die Linda onder druk zet om haar dochter te helpen afvallen. Het script is rechtstreeks ontleend aan Bronsteins persoonlijke ervaringen tijdens de lange behandeling van haar zieke dochter en schommelt tussen zwarte komedie, horror en een minder tastbaar en ongebreideld Lynchiaans surrealisme, waarbij het de vreemde schuilplaatsen van de rafelige geest van deze moeder plundert.

“Het was zenuwslopend”, zegt Byrne over het optreden naast de schrijver-regisseur. “Ze is zo streng, en we zijn zelfs even oud, maar Mary ziet eruit alsof ze 17 is. Ze is gewoon een ongelooflijk jonge, mooie vrouw. Het is dat ding als iemand jonger dan jij de autoriteit heeft en die vreemde spanning die ontstaat. De relatie met artsen is buitengewoon complex. Mary heeft veel met me gesproken over (…) hoeveel je van hen afhankelijk bent, maar hoe boos je ook bent, omdat deze artsen naar huis kunnen gaan (…) en hun eigen leven kunnen leiden.”

Zowel op het scherm als daarbuiten was If I Had Legs een overweldigende ervaring. Bronstein was vastbesloten om ambitieuze scènes organisch af te leveren, zonder CGI. In de meest memorabele scène van de film, met een agressieve hamster die Linda respect krijgt in Bronsteins scenario voor Jack Nicholson in The Shining, werd een echt knaagdier gefilmd naast een poppenversie – Elk van hen heeft zijn eigen teams van vechters en poppenspelers nodig. Een hoog detailniveau en planning van de haar- en make-upteams werd ook gebruikt om Linda’s afkomst te verfijnen. “Er waren overal grafieken die zijn geschiedenis en al zijn overmatig drinken en roken nauwkeurig bijhielden”, zegt Byrne.

Tien jaar na de medeoprichter van het feministische productiebedrijf Dollhouse Collective, heeft Byrne (die de iconische feministe Gloria Steinem speelde in de hitserie Mrs America) zich geconcentreerd op door vrouwen geleide verhalen. Als zodanig voelde ze zich op natuurlijke wijze aangetrokken tot deze onbegrensde film, die diepgewortelde ideeën over altruïsme rond het moederschap ontkracht. “Er lijkt een impuls te zijn in de industrie om meer vrouwelijke lenzen op deze verhalen te hebben, maar er is nog een lange weg te gaan, en het was fascinerend om te zien hoe Mary’s ervaring zich hiermee ontvouwde en hoe mensen het hebben omarmd.

“Steinem betoogde dat vrouwen betaald moeten worden door de overheid (voor kinderopvang en huishoudelijk werk). Moeders worden vereerd en genegeerd (…). Ik heb nog een vriendin die de film heeft gezien en die het heel moeilijk heeft gehad. Zij is een ouder en ze zei: ‘Ik heb veel met mijn gevoelens over het ouderschap te maken gehad, omdat het moederschap eronder lijdt, daarom meld je je aan. Waarom klaagt (Linda), want dat is wat het is?'”

Hoewel Byrne – die twee kinderen heeft – niet kan zeggen dat hij zich identificeert met de meer chaotische delen van Linda’s persoonlijkheid, denkt hij dat er iets universeels is aan ‘ouderlijke meedogenloosheid’. “Het is het beste wat ik ooit heb gedaan, maar er zit ook pijn in. Je zult nooit meer dezelfde persoon zijn. Het is een ander hoofdstuk in je leven.”

If I Had Legs I’d Kick You is nu verkrijgbaar in de Britse bioscopen.