Natalie Portman is op kamp. Het is een realiteit die de trouwste tegenstanders van de actrice – en zelfs sommige van haar trouwe aanhangers – niet lijken te begrijpen, maar het is essentieel om van haar werk te kunnen genieten. Portman won een Oscar evenwichtig tussen veld en prestige als een aangepaste ballerina. Als je van de Star Wars-prequels houdt, “it’s camp!” is een veelgebruikt excuus om een dergelijke affiniteit te rechtvaardigen. Mei december? Vox Lux? Jackie? Hoog veld. En zeker, dat koorddansen werkt niet altijd, maar in het geval van zoiets als dit De galeriehouderhet is een instrumentaal stukje van een grotere, gekkere puzzel. Zonder werkt het bijna niet; degenen die de première van Sundance hebben gezien, zeggen dat het helemaal niet werkt. Voor degenen die op de juiste frequentie zijn aangesloten, zou het echter heel leuk moeten zijn.
De galeriehouder is de nieuwste film van regisseur Cathy Yan, voor het laatst gezien achter de camera van Harley Quinn’s gonzo-middelpunt Roofvogels. Hoewel de eerste beslist glanzender en veel meer dichtgeknoopt is dan Yan’s uitstapje naar het stripboekenrijk, deelt het zijn grillige geest: het duurt slechts een tijdje om te ontrafelen.
Portman is Polina Polinski, een gespannen diva met een eierschaalwitte bob en een aangeboren behoefte om haar stempel te drukken op de kunstwereld. Na een vervelende scheiding van haar ex-man (Sterling K. Brown) gebruikt Polina haar schikkingsgeld om een oude Jiffy Lube om te bouwen tot een ongerepte speelhal. Zijn eerste show, gepland voor Art Basel Miami, was opgebouwd rond de ‘ongeteste’ Stella Burgess (Da’Vine Joy Randolph) en haar collectie met ranchthema. Er valt iets te zeggen voor de neiging van blanke vrouwen om zwarte kunstenaars te promoten om culturele invloed te verwerven in hun inspanningen hier – en kunstbeïnvloeder Dalton Hardberry (Zach Galifianakis) lijkt de enige te zijn die dapper genoeg is om dit te zeggen. Dit komt deels doordat Dalton Polina goed kent: hij kende haar voordat ze zich transformeerde in een voorvechter van de goede smaak, en hij beweert verder te kijken dan haar façade. Polina mag dan integriteit hebben, een deugd die ze hoopt te bevorderen door ‘een echte buitenstaander’ als Stella te sponsoren, maar het ontbreekt haar aan moed, zegt Dalton. Geen echt oog voor kunst.
Dan glijdt Dalton uit over een plas en spietst zichzelf op ‘Daddy’s Shears’, een komisch grote en gevaarlijk scherpe reproductie van de ‘emasculators’ die worden gebruikt om koeien te castreren. Nu de tunnel over een paar minuten opengaat, heeft Polina geen tijd om het lichaam te verbergen of zelfs maar de politie te bellen. In plaats daarvan gaan zijn gedachten uit naar de talloze kunstig weergegeven lijken in klassieke schilderijen: Dante en Virgil. De nachtmerrie van Henry Fuseli. Medeleven. Hij bedekt het lichaam van Dalton op de meest barokke manier en noemt het kunst, tot grote ergernis van zijn eekhoornassistent Kiki (Jenna Ortega). Binnen een uur wordt de galerie een virale hit, maar nu Daltons lichaam snel uiteenvalt, zal Polina’s plotselinge roem snel zuur worden.
De galeriehouder vereist een enorme opschorting van ongeloof van ‘go’. Na slechts 88 minuten, De galeriehouder het lijkt veel langer dan het in werkelijkheid is; Ironisch genoeg gaan de zaken echter soepeler naarmate de complicaties toenemen. Yan, die samen met James Pedersen het scenario schreef, houdt ons bezig met het voortdurend draaien van platen. Terwijl Polina worstelt om haar kunstenaar gelukkig te maken (ze heeft de betekenis van zijn grootste werk radicaal veranderd), de menigte die nu door de galerie zwermt in goede banen te leiden en discreet een lijk weg te gooien, flitst Yans camera vanuit oncontroleerbare hoeken door de ruimte. Herhaalde grappen dragen bij aan zowel de escalerende spanning als het slapstick-karakter van het plot: wanneer Polina en Kiki voor de honderdste keer in de badkamer verdwijnen om de details van hun plan door te nemen, is het onmogelijk om niet op zijn minst een klein gekieteld.
Het helpt dat Portman en Ortega niet de enige kunstenaars zijn die Yans absurditeitsniveau uitbuiten. Catherine Zeta-Jones dreigt de show te stelen als Marianne, een griezelige kunsthandelaar die Polina verzekert dat ‘Daddy’s Shears’ op een veiling een fortuin zou kunnen opleveren. Dan is er Daniel Bruhl, een nepo-kind dat wanhopig probeert zijn waarde als serieuze kunstverzamelaar te bewijzen, die een perfecte (en ongelooflijk komische) Patsy blijkt te zijn. Charli xcx verschijnt ook als een van de weinigen die de staatsgreep van Polina ziet voor wat het is. Randolph en Brown geven zich ondertussen over De galeriehouder geconfronteerd met de zogenaamde integriteit van Polina.
Zo’n “serieus” onderzoek naar de kunstwereld past niet helemaal in al die satire en farce. Het is niet geheel duidelijk of De galeriehouder het is bedoeld als een zinloze overval of een grote confrontatie in de industrie. Hij behandelt de meeste vragen waarmee hij wordt geconfronteerd als retorisch, zelfs de vragen die een paar complotgaten zouden kunnen oplossen. Toch is het moeilijk om er niet door gefascineerd te raken, zelfs als het om de gebreken ervan gaat. De galeriehouder het zijn een heleboel dingen: een campy, claustrofobische showcase, een op sfeer gebaseerd drama achter de schermen… De waarde ervan ligt in het oog van de toeschouwer, maar dat zal niet veel doen om het volledig te verwerpen.
