De mode-industrie produceert ongeveer 100 miljard items elk jaar, en bijna niemand kan ons vertellen waar ze allemaal naartoe gaan. Eenmaal geproduceerd verdwijnt een kledingstuk op de markt, wat de stappen om het kledingstuk daar te krijgen verdoezelt, maar de schade die onderweg wordt opgelopen niet wegneemt. Merken hebben vaak moeite met het beantwoorden van fundamentele vragen over hun producten: waar is het gemaakt? Waar is het van gemaakt? Hoeveel koolstof of water heeft het verbruikt? Wie heeft het genaaid en onder welke omstandigheden? Kan het hergebruikt worden of komt het op de vuilstort terecht?
Nu bereidt de Europese Unie zich voor om antwoorden te bieden in een brede stap richting meer transparantie in de sector. Als onderdeel van de komende verordening inzake ecologisch ontwerp voor duurzame producten, die in 2027 van kracht wordt, moet elk kledingstuk dat in de EU-lidstaten wordt verkocht een digitaal productpaspoort bij zich hebben: een scanbaar document dat de gehele levenscyclus van een item bijhoudt. “Als we een kleinere impact op de klimaatverandering willen hebben, moet de mode- en textielsector deel uitmaken van de oplossing”, zegt Lars Fogh Mortensen, expert op het gebied van circulaire economie, consumptie en productie bij het Europees Milieuagentschap. “Met digitale productpaspoorten is het doel om de schade te beperken.”
De details worden nog uitgewerkt, maar het idee is dat elk paspoort een reeks cruciale gegevens bevat over de inkoop van materialen, chemicaliën, water- en energieverbruik en de ecologische voetafdruk. Scan een QR-code en je ziet precies waar je kleding van gemaakt is en hoe ver ze hebben gereisd. “Het is essentieel dat het digitale paspoort de hele levenscyclus bestrijkt”, aldus Mortensen. “We zullen moeten zien waar het heen gaat, maar vanuit inhoudelijk en analytisch perspectief moet het zo breed mogelijk zijn.”
De EU legt nog steeds de laatste hand aan de details van de productpaspoortwetgeving, maar Mortensen zei dat de rimpeleffecten mondiaal kunnen zijn. Als merken moeten voldoen aan strenge kwaliteits- en transparantienormen om toegang te krijgen tot de EU, zullen velen standaard dezelfde praktijken elders toepassen. Sommigen zien het als een gamechanger voor traceerbaarheid in de mode. Anderen zijn nog steeds niet overtuigd.
