Terwijl Italië zich voorbereidt op de Olympische Winterspelen van 2026, is een cruciaal onderdeel van de voorbereiding de productie van kunstsneeuw; het Olympische organisatiecomité is van plan 2,4 miljoen kubieke meter te produceren.
Deze praktijk is steeds gebruikelijker geworden omdat klimaatverandering leidt tot warmere temperaturen en minder betrouwbare sneeuwpakketten. Maar naarmate de klimaatverandering verergert, zal kunstmatige sneeuw niet eens voldoende zijn om sommige landen te helpen de Winterspelen te organiseren.
Tegen het midden van de eeuw zou het aantal landen dat potentieel de Olympische Winterspelen zou kunnen organiseren met bijna de helft kunnen zijn verminderd, aldus de onderzoekers recente studie van de Universiteit van Waterloo.
Momenteel zegt het Internationaal Olympisch Comité (IOC) dat er 93 potentiële gastlocaties zijn die over de wintersportinfrastructuur beschikken die nodig is om de spelen te organiseren. Dit omvat arena’s voor evenementen zoals hockey en schaatsen, en sneeuwsportgebieden buiten de grote steden.
Als landen echter doorgaan met hun huidige klimaatbeleid, zou dat aantal dalen tot 52 locaties die ‘klimaatbestendig’ zouden blijven voor de Olympische Winterspelen in 2050, volgens de studie, gepubliceerd in het tijdschrift Huidige problemen in het toerisme.
Voor de Paralympische Spelen, die in maart worden gehouden na de Olympische Spelen van februari, is de situatie nog nijpender: in 2050 zullen er nog maar 22 potentiële gastlocaties zijn.
De Olympische Spelen hebben sneeuw nodig
Voor de resterende locaties zou nog steeds kunstmatige sneeuwkanonnen nodig zijn, een proces waarvoor koude, droge lucht nodig is. Op sommige plaatsen wordt het te warm om zelfs maar sneeuw te maken of het sneeuwdek in stand te houden.
“Dit zijn de plaatsen die niet op onze lijst van klimaatbetrouwbare plaatsen staan”, zegt Daniel Scott, hoofdauteur van de studie en professor aan de Faculteit Milieu van Waterloo.
Dit gebeurde tijdens de Olympische Winterspelen van 2010 in Vancouver: een El Nino bracht recordtemperaturen en regen naar het gebied vóór de spelen, wat betekende dat de officials niet konden sneeuwen. In plaats daarvan moesten ze het doen breng sneeuw via vrachtwagens en helikopters van grotere hoogten.
Als sneeuw, echt of kunstmatig, smelt en in sneeuwbrij verandert, wordt dit een veiligheidsprobleem voor atleten en belemmert het over het algemeen hun atletische prestaties.
Zonder sneeuwkanonnen zal het aantal potentiële gastlanden voor de Olympische Winterspelen in 2050 dalen tot slechts vier.
Dat zijn Niseko, Japan; Terskol, Rusland; en Val d’Isère en Courchevel in Frankrijk.
Is sneeuwkanonnen duurzaam?
“Het niet gebruiken van sneeuwkanonnen is net zo logisch als het weer buiten brengen van hockey en kunstschaatsen, zoals ze in de jaren dertig deden”, zegt Scott.
De vraag is dus hoe we de sneeuwkanonnen zo duurzaam mogelijk kunnen maken, net zoals ambtenaren eraan werken hun gekoelde arena’s zo duurzaam mogelijk te maken.
Sneeuwkanonnen kunnen veel energie en water vergen, maar hoe schadelijk het is voor het milieu hangt af van de specifieke locatie.
DE elektriciteitsnet Frankrijk is bijvoorbeeld vrijwel volledig vrij van fossiele brandstoffen, dus een grotere vraag naar elektriciteit voor het maken van sneeuw zou niet direct tot meer emissies leiden.
In Utah is echter minder dan 20% van de elektriciteit afkomstig van hernieuwbare energie. Dit betekent dat het produceren van sneeuw in Salt Lake City zou resulteren in een ecologische voetafdruk.
Vooruitlopend op de Olympische Winterspelen
Naast het kijken naar klimaatvriendelijke locaties, onderzocht de Waterloo-studie enkele aanpassingsstrategieën om de Winterspelen beter bestand te maken tegen stijgende temperaturen.
Het combineren van de Olympische Spelen en de Paralympische Spelen, zodat ze beide in februari plaatsvinden, wanneer koudere temperaturen waarschijnlijker zijn, zou vanwege hun omvang en complexiteit te moeilijk zijn.
Maar de onderzoekers ontdekten dat als de spelen een paar weken eerder zouden worden verplaatst, het aantal klimaatbetrouwbare gastlocaties voor de Paralympische Spelen zou toenemen tot 38. Dit zou betekenen dat de Paralympische Spelen in de laatste week van februari zouden beginnen.
Cortina d’Ampezzo, de Italiaanse Alpenstad die gastheer zal zijn voor enkele evenementen voor de komende Olympische Spelen van 2026, heeft de gevolgen van de klimaatverandering al gezien. De temperaturen in februari zijn 6,4 graden F warmer dan in 1956, het eerste jaar dat Cortina gastheer was van de Winterspelen.
De CIO plant locaties jaren van tevoren, wat betekent dat ze op dit soort modelgegevens vertrouwen om hostingbeslissingen te nemen. De commissie is al bezig met het plannen van wie de Spelen van 2038 zal organiseren, en daarna de Olympische Spelen van 2040, al bijna halverwege de eeuw, waardoor een aantal mogelijke locaties worden geëlimineerd.
Het zal voor het IOC steeds belangrijker worden om aandacht te besteden aan de klimaatwetenschap. De afgelopen drie jaar waren de warmste ooit gemeten, en 2024 was het warmste jaar eerste jaar de door de mens veroorzaakte opwarming niet meer dan 1,5 graden overschrijden.
“Als dit soort versnelling zich zou voortzetten, zou het voor het IOC steeds belangrijker worden om er nota van te nemen”, zegt Scott.
