Wanneer ChatGPT op het toneel verscheen, reageerde een groot deel van de academische wereld niet met nieuwsgierigheid maar met angst. Niet bang voor wat kunstmatige intelligentie zou studenten in staat kunnen stellen te leren, maar vreest de controle te verliezen over hoe het leren traditioneel wordt gecontroleerd. Bijna onmiddellijk, professoren noemden generatieve AI een ‘gif’, waarschuwden dat het het kritische denken zou vernietigen, en riepen op tot een volledig verbod op alle campusseneen reactie uitgebreid gedocumenteerd door Binnen de Hogere Ed. Anderen hij voerde snel mondelinge examens en handgeschreven beoordelingen opnieuw inalsof het terugdraaien van de klok het probleem zou oplossen.
Het ging nooit echt over pedagogie. Het ging over autoriteit.
Het integriteitsverhaal maskeert een controleprobleem
De reactie was zo chaotisch dat onderzoekers de resulterende chaos al hebben gedocumenteerd: tegenstrijdig beleid, vage richtlijnen en handhavingsmechanismen die zelfs leraren moeilijk kunnen begrijpen, zoals uiteengezet in een veel geciteerd artikel over institutionele reacties op ChatGPT.
Universiteiten praten eindeloos over academische integriteit, terwijl ze stilletjes toegeven dat ze geen algemeen aanvaarde definitie hebben van wat integriteit betekent in een door AI ondersteunde wereld. Ondertussen komt alles wat er echt toe doet bij leren, van motivatie tot autonomie tot tempo en het vermogen om te proberen of te falen zonder publieke vernedering, nauwelijks ter sprake.
In plaats van zich af te vragen hoe AI het onderwijs zou kunnen verbeteren, zijn instellingen geobsedeerd door de manier waarop ze toezicht kunnen houden.
Het bewijs wijst in de tegenovergestelde richting
Toch wijzen de bewijzen in een heel andere richting. Intelligente onderwijssystemen zijn al in staat inhoud aan te passen, gecontextualiseerde praktijken te genereren en onmiddellijke feedback te geven op manieren die grote klassen eenvoudigweg niet kunnen, zoals samenvatting uit recent onderwijsonderzoek. Die ontkoppeling onthult iets ongemakkelijks.
AI bedreigt niet de essentie van het onderwijs: het bedreigt de bureaucratie die eromheen is gebouwd. Studenten zelf wijzen AI niet af: uit onderzoeken blijkt steeds weer dat zij het verantwoord gebruik van AI als een kernvaardigheid van hun beroep beschouwen en begeleiding willen, en geen straf, om deze goed te kunnen gebruiken. De kloof is duidelijk: studenten gaan vooruit, terwijl academische instellingen vooruit gaan.
Hoe een “all-in” aanpak er eigenlijk uitziet.
Al meer dan 35 jaar geef ik les aan de IE University, een instelling die consequent het tegenovergestelde standpunt heeft ingenomen. Lang voordat generatieve AI in het publieke debat terechtkwam, experimenteerde IE met online onderwijs, hybride modellen en door technologie ondersteund leren. Toen ChatGPT arriveerde, raakte de universiteit niet in paniek. In plaats daarvan publiceerde hij een heel duidelijk document Institutionele verklaring over kunstmatige intelligentie het framen van AI als een historische technologische verandering, vergelijkbaar met de stoommachine of het internet, en zich ertoe verbinden deze ethisch en opzettelijk te integreren in het lesgeven, leren en beoordelen.
Dat “alles inclusief“Het standpunt ging niet over nieuwheid of merk. Het was gebaseerd op een simpel idee: technologie moet zich aanpassen aan de leerling, en niet andersom. AI moet het menselijk onderwijs versterken en niet vervangen. Studenten moeten in hun eigen tempo kunnen leren, feedback kunnen krijgen zonder voortdurend te oordelen en zonder angst kunnen experimenteren. De gegevens moeten eigendom zijn van de student, niet van de instelling. En docenten zouden minder tijd moeten besteden aan het controleren van de resultaten en meer tijd moeten besteden aan wat alleen mensen kunnen doen: begeleiden, inspireren, contextualiseren en oordeelsvermogen uitoefenen. IE’s beslissing om OpenAI-tools te integreren in zijn academische ecosysteem weerspiegelt die filosofie in de praktijk.
Uniformiteit is nooit striktheid geweest
Deze aanpak staat in schril contrast met die van universiteiten die AI vooral als een fraudeprobleem behandelen. Deze instellingen verdedigen een model dat gebaseerd is op uniformiteit, angst, memoriseren en evalueren, in plaats van op begrip. Kunstmatige intelligentie benadrukt de beperkingen van dat model, juist omdat het een beter model mogelijk maakt: adaptief, studentgericht leren op schaal, een idee dat wordt ondersteund door tientallen jaren onderwijsonderzoek.
Maar het omarmen van deze mogelijkheid is moeilijk. Het vereist het opgeven van de geruststellende fictie dat het op hetzelfde moment onderwijzen van dezelfde inhoud aan iedereen, beoordeeld op basis van dezelfde examens, het toppunt van nauwkeurigheid is. Kunstmatige intelligentie laat zien dat dit systeem nooit om leerefficiëntie ging, maar om administratief gemak. Het is geen nauwkeurigheid. . . zijn rigor mortis.
De Alpha-scholen en de illusie van desintegratie
Natuurlijk zijn er experimenten die beweren naar de toekomst te wijzen. Alpha Schools, een klein netwerk van door AI aangedreven privéscholen in de Verenigde Staten, heeft de aandacht getrokken de schooldag radicaal herstructureren rond AI-docenten. Hun voorstel is aantrekkelijk: studenten voltooien in een paar uur een basisstudie met behulp van kunstmatige intelligentie, waardoor de rest van de dag vrijkomt voor projecten, samenwerking en sociale ontwikkeling.
Maar Alpha Schools laten ook zien hoe gemakkelijk het is om AI in het onderwijs verkeerd te krijgen: wat ze vandaag de dag implementeren is geen geavanceerd leer-ecosysteem, maar een dunne laag van AI-gestuurde inhoudslevering die is geoptimaliseerd voor snelheid en testprestaties. Het simplistische en zwakke AI-model geeft de voorkeur aan versnelling boven begrip, en efficiëntie boven diepgang. Studenten kunnen sneller door gestandaardiseerd materiaal gaan, maar ze doen dit langs rigide, vooraf gedefinieerde paden met simplistische feedbackloops. Het resultaat lijkt minder op augmented learning en meer op automatisering die zich voordoet als innovatie.
Wanneer kunstmatige intelligentie een lopende band wordt
Dit is het grootste risico waarmee AI in het onderwijs wordt geconfronteerd: personalisatie verwarren met optimalisatie, autonomie met isolatie, en innovatie met automatisering. Wanneer AI wordt behandeld als een lopende band in plaats van als een metgezel, reproduceert het dezelfde structurele tekortkomingen als traditionele systemen, maar dan sneller en kosteneffectiever.
De beperking hier is niet technologisch: zij is conceptueel.
Echt AI-onderwijs betekent niet dat leraren moeten worden vervangen door chatbots of leerplannen in kortere tijdvakken moeten worden gepropt. Het gaat om het creëren van omgevingen waarin studenten complexe leerprocessen kunnen plannen, beheren en erover kunnen reflecteren; waar inspanning en consistentie zichtbaar worden; waar fouten veilig zijn; en waar feedback constant maar respectvol is. AI moet experimenten ondersteunen en naleving niet afdwingen.
De echte dreiging is niet de kunstmatige intelligentie
Dit is de reden waarom het verzet tegen AI op universiteiten zo misleidend is. Door zich te concentreren op het verbod missen instellingen de kans om het leren te herdefiniëren rond menselijke groei in plaats van institutionele controle. Ze houden zich aan examens vast omdat ze gemakkelijk af te nemen zijn, niet omdat ze effectief zijn. Ze zijn bang voor AI omdat het duidelijk maakt wat studenten al lang weten: dat een groot deel van het hoger onderwijs resultaten meet die het begrip verwaarlozen.
De universiteiten die floreren zullen niet de universiteiten zijn die gereedschap verbieden of negentiende-eeuwse beoordelingsrituelen nieuw leven inblazen. Zij zullen degenen zijn die AI zullen zien als een cruciale onderwijsinfrastructuur: iets dat moet worden gevormd, bestuurd en verbeterd, en niet als angst. Ze zullen inzien dat het doel niet is om het lesgeven te automatiseren, maar om de ongelijkheid in het onderwijs te verminderen, de toegang tot kennis, vrije tijd en aandacht voor de diepmenselijke aspecten van leren uit te breiden.
AI bedreigt het onderwijs niet: het bedreigt systemen die vergeten zijn voor wie onderwijs bedoeld is.
Als universiteiten defensief blijven reageren, zal dat niet zijn omdat kunstmatige intelligentie hen heeft vervangen. Misschien komt het omdat ze, geconfronteerd met de eerste technologie die echt studentgericht leren op grote schaal mogelijk kan maken, ervoor kozen om hun rituelen te beschermen in plaats van hun studenten.
